آموزشی

سامانه کاتب یکی از سامانه های سازمان ثبت اسناد و املاک کشور است که برای ارائه خدمات ثبتی به صورت آنلاین راه اندازی شده تا افراد بتوانند بسیاری از امور مربوط به اسناد و قراردادها مانند بلا اثر نمودن قرارداد در کاتب، الزام به ثبت در سامانه کاتب، ثبت قرارداد در سامانه کاتب را بدون مراجعه حضوری انجام دهند. ثبت و پیگیری قراردادهای ملکی از جمله خدمات مهم این سامانه است و به همین دلیل آشنایی با نحوه کار با کاتب بسیار مورد اهمیت است.

در این مقاله، مراحل بلا اثر نمودن قرارداد در کاتب را به زبان ساده توضیح داده ایم تا بدانید در صورت انصراف از ادامه قرارداد، چه کاری باید انجام دهید. ابتدا نحوه ورود به سامانه کاتب kateb ir و ثبت نام سامانه کاتب املاک را بررسی کرده ایم و سپس به نحوه انجام این فرایند و شرایط لازم برای آن پرداخته ایم.

همچنین در ادامه درباره پیش نویس قرارداد در سامانه کاتب، هزینه بلا اثر نمودن قرارداد و نکات مهمی که هنگام انجام این کار باید در نظر داشته باشید صحبت کرده ایم تا بتوانید بدون سردرگمی مراحل مربوط به قرارداد خود را انجام دهید. با این حال اگر با خواندن این مقاله مشکل شما حل نشد یا سوال پیش آمد می توانید با پشتیبانی سامانه کاتب ارتباط بگیرید تا کارشناسان به صورت تلفنی مشکل شما را بشنوند و راهنمایی های لازم را انجام دهند.

ورود به سامانه کاتب با کد ملی

• وارد سایت kateb.ir شوید
• گزینه ورود به سامانه را انتخاب کنید
• کد ملی صاحب صنف را در قسمت مربوطه وارد کنید
• کد تأیید ارسال شده از طریق پیامک را وارد کنید
• پس از احراز هویت، وارد پنل کاربری خود در سامانه کاتب می شوید

ابتدا مرورگر Google Chrome را در گوشی خود باز کنید و عبارت kateb.ir را در نوار جست وجو وارد کنید. پس از نمایش نتایج، اولین نتیجه مربوط به سامانه کاتب را انتخاب کنید تا وارد سایت شوید. سپس در صفحه اصلی، گزینه ورود به کاتب را انتخاب کنید تا صفحه کدملی به شما نمایش داده شود.

در این بخش، کد ملی صاحب صنف یا مشاور املاک را وارد می کنیم تا بتواند وارد پنل کاربری خود شود. اگر صاحب صنف یا مشاور املاک قبلاً در سامانه کاتب ثبت نام نکرده باشد، پس از وارد کردن کد ملی با پیام کاربر در سامانه یافت نشد مواجه می شود. در این حالت، از بین گزینه های موجود، ثبت نام را انتخاب کنید تا مراحل ثبت نام و ایجاد حساب کاربری در کاتب را انجام دهید.

بعد از انتخاب گزینه ثبت نام، پنلی برای شما باز می شود که در آن باید کد ملی، تاریخ دقیق تولد و شماره تلفن همراهی که به نام خودتان است را وارد کنید. حتماً توجه داشته باشید که شماره تلفن همراه باید به نام خودتان باشد؛ در غیر این صورت ممکن است هنگام ثبت نام با خطاهایی مانند عدم تطابق کد دریافتی و شماره همراه یا خطای سرویس ثبت احوال مواجه شوید.

بعد از اینکه ثبت نام خود را انجام دادید، یا اگر قبلاً در سامانه ثبت نام کرده اید، کد ملی خود را وارد کرده و گزینه دریافت کد تایید را بزنید. یک کد 6 رقمی برای شماره همراه شما پیامک می شود که باید آن را با کیبورد انگلیسی وارد کنید. اگر پیامک کد برایتان ارسال نشد، تنظیمات پیامک گوشی را بررسی کرده و بخش های هرزنامه (Spam)، پیامک های مسدودشده را نیز چک کنید.

بعد از تأیید کد ورود و تکمیل احراز هویت، ثبت قرارداد اجاره در کاتب انجام می شود. در این بخش، خدمات مختلف مرتبط با امور املاک و قراردادها در اختیار شما قرار می گیرد و می توانید بر اساس کاری که قصد انجام آن را دارید، گزینه موردنظر را انتخاب کنید.

مدارک بلا اثر نمودن قرارداد کاتب

برای بلااثر نمودن قرارداد در سامانه کاتب، مدارک و اطلاعات موردنیاز به نوع قرارداد و مرحله ای که معامله در آن قرار دارد بستگی دارد. باید بین پیش نویس قرارداد، قرارداد یکسان ثبت شده و قراردادی که به سند رسمی دفترخانه تبدیل شده است، تفاوت قائل شوید؛ زیرا روش لغو و مدارک لازم برای هرکدام یکسان نیست.

مدارک بلااثر نمودن پیش نویس قرارداد در کاتب

اگر قرارداد هنوز در مرحله پیش نویس باشد و به ثبت نهایی دفترخانه نرسیده باشد، برای حذف آن از سامانه معمولاً باید اطلاعات قرارداد و مشخصات هویتی طرفین در دسترس باشد. موارد زیر را آماده کنید:

مدارک بلااثر نمودن قرارداد یکسان در سامانه کاتب

اگر قرارداد یکسان در سامانه کاتب ثبت شده، اما طرفین پیش از تکمیل فرآیند و مراجعه به دفترخانه قصد انصراف از معامله را دارند، باید از امکان بلااثر کردن قرارداد یا رفع محدودیت مربوط به آن استفاده کنند.

مدارک بلااثر نمودن قرارداد ثبت شده در دفترخانه

اگر قرارداد به سند رسمی تبدیل شده و در دفترخانه به ثبت رسیده باشد، موضوع با حذف پیش نویس تفاوت دارد. در این شرایط، نمی توان صرفاً با حذف قرارداد از پنل کاتب، آثار سند رسمی را از بین برد.

هزینه ثبت قولنامه در سامانه کاتب

هزینه ثبت قولنامه در سامانه کاتب به نوع قرارداد و نحوه ثبت آن بستگی دارد. بنابراین نمی توان برای همه قراردادها مبلغ یکسانی در نظر گرفت. در صورتی که بلا اثر نمودن قرارداد در کاتب از طریق مشاور املاک ثبت شود، ممکن است علاوه بر هزینه های مربوط به ثبت قرارداد،کمیسیون مشاور املاک و هزینه های قانونی مرتبط با تنظیم و انتقال سند نیز مطرح باشد.

برای اطلاع از مبلغ دقیق، باید هنگام ثبت قرارداد در سامانه کاتب، هزینه اعلام شده در همان مرحله را بررسی کنید؛ زیرا مبلغ نهایی می تواند با توجه به نوع معامله و خدمات دریافت شده متفاوت باشد.

نحوه بلا اثر نمودن قرارداد در کاتب

در سامانه کاتب، بلا اثر نمودن قرارداد با توجه به نوع قرارداد، در دو حالت انجام می شود. اگر قرارداد از نوع قرارداد یکسان باشد، فرایند بلا اثر نمودن آن از بخش مربوط به قراردادهای ثبت شده انجام می شود و معمولاً نیاز است تأییدهای لازم از طرفین قرارداد دریافت شود.

اما در مورد پیش نویس قرارداد، چون هنوز قرارداد نهایی نشده است، فرایند بلا اثر نمودن متفاوت بوده و از بخش مربوط به پیش نویس ها انجام می شود. در ادامه، نحوه بلا اثر نمودن قرارداد یکسان در کاتب و نحوه بلا اثر نمودن قرارداد پیش نویس در کاتب را مرحله به مرحله توضیح می دهیم.

نحوه بلااثر نمودن قرارداد یکسان در کاتب

برای بلااثر نمودن قرارداد یکسان در کاتب، ابتدا مشاور املاک باید وارد پنل خود در سامانه کاتب شود و قرارداد موردنظر را انتخاب کند. سپس گزینه رفع محدودیت را بزند و اطلاعات قرارداد را بررسی و درخواست را ثبت کند.

پس از ثبت درخواست، برای تمام طرفین قرارداد کد تأیید ارسال می شود و هر یک از آن ها باید با وارد کردن کد دریافتی، درخواست را تأیید کنند تا  ثبت امضای دیجیتال در کاتب انجام شود. در صورت نیاز، تأییدهای مربوط به شاهدان نیز انجام می شود. بعد از تکمیل تأییدهای لازم، محدودیت قرارداد رفع شده و وضعیت آن در سامانه به بلااثر تغییر می کند.

نحوه بلا اثر نمودن قرارداد پیش نویس در کاتب

برای نحوه بلااثر نمودن قرارداد یکسان در کاتب ، ابتدا مشاور املاک وارد سایت kateb.ir شده و پس از ورود به حساب کاربری، بخش مشاورین املاک را انتخاب می کند. سپس از منوی خدمات، گزینه بلااثر نمودن قرارداد / پیش نویس را می زند و پیش نویس موردنظر را با اطلاعات مربوط به آن پیدا می کند.

پس از انتخاب پیش نویس، مشخصات نمایش داده شده بررسی شده و درخواست بلااثر شدن ثبت می شود. در این مرحله، برخلاف قرارداد یکسان، تأیید پیامکی یکی از طرفین قرارداد برای بلااثر کردن پیش نویس کافی است؛ کد تأییدی که برای طرف مربوط ارسال می شود، در سامانه وارد شده و پس از تأیید، پیش نویس از فرایند خارج می شود.

طبق آیین نامه، هر یک از طرفین نیز می تواند پیش از پایان مهلت مراجعه به دفترخانه از طریق سامانه یا مشاور املاکی که پیش نویس را ثبت کرده، نسبت به حذف آن اقدام کند.

شرایط فسخ قرارداد اجاره پیش از موعد توسط موجر

به طور معمول، موجر نمی تواند قرارداد اجاره را صرفاً به دلیل تغییر نظر، پیش از پایان مدت قرارداد فسخ کند؛ مگر اینکه در متن قرارداد چنین حقی برای او پیش بینی شده باشد یا مستأجر یکی از تعهدات خود را نقض کرده باشد. برای مثال، پرداخت نکردن اجاره بها، استفاده غیرمجاز از ملک یا ایجاد خسارت جدی به مورد اجاره می تواند در صورت وجود شرایط قانونی، زمینه فسخ قرارداد را فراهم کند.

بنابراین، اگر موجر قصد فسخ قرارداد اجاره پیش از موعد را دارد، ابتدا باید متن قرارداد و شروط مربوط به فسخ را بررسی کند. در صورتی که دلیل بلا اثر نمودن قرارداد در کاتب از نظر قانونی قابل استناد باشد، می توان اقدامات لازم برای پایان دادن به قرارداد را انجام داد.

استعلام قرارداد در سامانه کاتب

بعد از ورود به کاتب، وارد بخش مشاورین املاک شوید تا خدمات مربوط به قراردادها برای شما نمایش داده شود. در پنل مشاور املاک، گزینه استعلام کد رهگیری / شناسه ثبت را انتخاب کنید. این گزینه در کنار خدماتی مانند ثبت پیش نویس، ثبت قرارداد و بلا اثر نمودن قرارداد قرار دارد.

در صفحه استعلام، اطلاعات موردنیاز مانند کد رهگیری یا شناسه ثبت قرارداد را وارد کنید. بسته به نوع استعلام، ممکن است اطلاعات هویتی طرفین نیز درخواست شود. در کادر کد رهگیری ، شناسه ثبت 18 رقمی قرارداد را وارد نمایید سپس کد ملی یکی از طرفین معامله را وارد کنید. سپس یک کد یکبار مصرف برای شما ارسال می شود،بعد از درج کد یکبار مصرف اطلاعات قرارداد کدرهگیری دار به شما نمایش داده می شود.

بسته به نوع قرارداد و سطح دسترسی کاربر، ممکن است اطلاعاتی مانند نوع قرارداد، تاریخ ثبت، مشخصات طرفین، وضعیت قرارداد، شناسه یا کد ثبت شده و اطلاعات مربوط به دفترخانه یا مشاور املاک نمایش داده شود. بنابراین، استعلام می تواند برای اطمینان از ثبت صحیح قرارداد و بررسی وضعیت آن مورد استفاده قرار گیرد.

اگر قرارداد شما هنوز در مرحله پیش نویس باشد، نتیجه استعلام با قرارداد نهایی ثبت شده متفاوت است. همچنین اگر کد یا اطلاعات واردشده اشتباه باشد، سامانه ممکن است امکان نمایش قرارداد را نداشته باشد.

سخن نهایی

در این مقاله، بلا اثر نمودن قرارداد در کاتب را به طور کامل بررسی کردیم و توضیح دادیم که در چه شرایطی ممکن است طرفین بخواهند قرارداد ثبت شده را از ادامه فرایند خارج کنند. همچنین مراحل و نکات مربوط به ثبت قرارداد در سامانه کاتب، ویرایش قرارداد در کاتب و مواردی مانند قولنامه بدون ثبت کاتب را بررسی کردیم تا با وضعیت قراردادهای ثبت شده و ثبت نشده در این سامانه آشنایی بیشتری داشته باشید.

در بخش دیگری از مقاله، درباره نحوه فسخ قرارداد در سامانه املاک و فسخ قرارداد اجاره با کد رهگیری صحبت کردیم و توضیح دادیم که برای پیگیری فسخ قرارداد باید به شرایط قرارداد و مرحله ای که در آن قرار دارد توجه شود. همچنین موضوع سامانه فسخ قرارداد اجاره را بررسی کردیم تا مسیر انجام این کار برای شما روشن تر باشد.

در نهایت، به ضمانت اجرای عدم ثبت قرارداد در سامانه کاتب نیز پرداختیم تا بدانید ثبت صحیح قرارداد چه اهمیتی دارد و در صورت ثبت نشدن قرارداد، چه نکاتی باید مورد توجه قرار بگیرد. با مطالعه این مقاله می توانید اطلاعات لازم درباره ثبت، ویرایش، فسخ و بلا اثر نمودن قرارداد در کاتب را یکجا در اختیار داشته باشید.

سوالات متداول

1. مستاجر در چه شرایطی می تواند قرارداد اجاره را پیش از موعد فسخ کند؟

اگر حق فسخ در قرارداد پیش بینی شده باشد، موجر به تعهدات خود عمل نکرده باشد یا شرایط قانونی فسخ وجود داشته باشد، مستأجر می تواند پیش از موعد قرارداد را فسخ کند.

2. اگر مستأجر قرارداد اجاره را فسخ کند، چه خسارتی باید پرداخت کند؟

اگر در قرارداد برای فسخ زودهنگام خسارت یا وجه التزام تعیین شده باشد، مستأجر باید مطابق همان شرط خسارت پرداخت کند.

3. ضمانت اجرای عدم ثبت قرارداد اجاره در سامانه کاتب چیست؟

در صورت مشمول بودن قرارداد به ثبت، ثبت نکردن آن می تواند باعث از دست رفتن برخی آثار و مزایای قانونی ثبت رسمی شود.

4. آیا ثبت در سامانه کاتب اجباری است؟

برای قراردادهایی که طبق قانون مشمول ثبت هستند، ثبت از مسیر تعیین شده الزامی است.

5. چه قراردادهایی باید در سامانه کاتب ثبت شود؟

قراردادها و معاملات ملکی که طبق قانون مشمول ثبت رسمی هستند، باید از مسیرهای تعیین شده مانند کاتب ثبت شوند.

6. اگر اجاره نامه در سامانه ثبت نشود چه میشود؟

اگر قرارداد مشمول ثبت باشد، ثبت نکردن آن می تواند باعث ایجاد محدودیت در برخورداری از آثار قانونی ثبت و پیگیری قرارداد شود.

7. چگونه می توانم با کد رهگیری، قرارداد مسکن را استعلام کنم؟

با مراجعه به سامانه کاتب و وارد کردن کد رهگیری و اطلاعات موردنیاز می توانید وضعیت قرارداد را بررسی کنید. که در مطلب بالا توضیحات لازم کامل داده شده است.

8. چگونه کد رهگیری اجاره نامه را ابطال کنیم؟

اگر قرارداد اجاره در سامانه کاتب ثبت شده و برای آن شناسه یا کد رهگیری ایجاد شده باشد باید مشاور املاک وارد پنل خود در کاتب شود، قرارداد موردنظر را از بخش قراردادها پیدا کند سپس تأییدهای لازم از طرفین قرارداد انجام می شود و پس از تکمیل فرایند، وضعیت قرارداد در سامانه تغییر می کند.

9. چگونه می توان قرارداد اجاره خانه را تمدید کرد؟

با توافق موجر و مستأجر، اطلاعات مدت و شرایط جدید در سامانه مربوط ثبت و پس از تأیید طرفین، قرارداد تمدید می شود.

10. اجاره نامه در کدام سامانه باید ثبت شود؟

بسته به نوع قرارداد، اجاره نامه می تواند در سامانه خودنویس ثبت شود و قراردادهای مشمول ثبت رسمی از مسیر کاتب و دفترخانه پیگیری شوند.

11. اگر قرارداد اجاره در سامانه کاتب ثبت نشود، چه اتفاقی می افتد؟

اگر قرارداد مشمول ثبت رسمی باشد، ثبت نشدن آن می تواند باعث نشدن برخی آثار قانونی ثبت رسمی قرارداد شود.

12. آیا قرارداد پیش نویس هم در کاتب قابل بلا اثر کردن است؟

بسته به وضعیت پیش نویس و مرحله ای که در کاتب قرار دارد، امکان بلا اثر کردن آن متفاوت است و باید وضعیت قرارداد در پنل بررسی شود.

13. اگر با خطای این قرارداد قابلیت بلااثر کردن ندارد مواجه شویم چه کنیم؟

معمولاً زمانی که قرارداد در مرحله ای باشد که امکان رفع محدودیت یا بلااثر کردن برای آن تعریف نشده باشد، این پیام نمایش داده می شود که باید به دفترخانه مراجعه کنید.